تصویربرداری تشدید مغناطیسی یا ام آر آی (Magnetic Resonance Imaging) نوعی روش تصویربرداری پیشرفته است که با استفاده از میدان های مغناطیسی بسیار قوی و امواج رادیویی ، تصاویری دقیق و با جزئیات از داخل بدن به دست می آورد. دستگاه های این فرایند یک لوله بزرگ و نسبتاً کوتاه است که در هر دو طرف باز بوده و درون آن آهن رباهای قدرتمند قرار دارد. این فرایند می تواند تقریباً از هر بخشی از بدن تصاویر دقیق تهیه کند و نتایج آن در تشخیص بیماری ها ، برنامه ریزی برای درمان و همچنین بررسی اثربخشی درمان های قبلی کاربرد دارد. در این مقاله هدف این است که شما را با ام آر آی در دوران بارداری آشنا کنیم تا برای مادرانی که قرار است یک دوره حساس را در زندگی تجربه کنند ، اطلاعات ارزشمندی را فراهم کنیم.
آیا ام آر آی در دوران بارداری بی خطر است؟
یکی از نگرانی های رایج مادران باردار این است که آیا انجام ام آر آی در بارداری می تواند برای مادر یا جنین خطری ایجاد کند یا خیر. تحقیقات گسترده ای در این زمینه انجام شده و تاکنون هیچ شواهدی مبنی بر خطرناک بودن میدان های مغناطیسی و امواج رادیویی آن برای مادر یا جنین یافت نشده است. به همین دلیل ، این فرایند یکی از ایمن ترین روش های تصویربرداری پزشکی در تمامی مراحل بارداری به شمار می رود.
ام آر آی در دوران بارداری : در سه ماه اول
در مرکز تصویر برداری پزشکی تخصصی ارومیه در سه ماهه اول بارداری ، با احتیاط بیشتری تصمیم گیری به انجام ام آر آی در دوران بارداری انجام می شود. دلیل این امر آن است که در اوایل بارداری ، اندام های حیاتی جنین در حال شکل گیری هستند و گرچه خطر اثبات شده ای وجود ندارد ، اما یک ریسک تئوریک از گرم شدن جنین مطرح می شود. بنابراین ، اگر انجام ام آر آی در سه ماهه اول بارداری ضروری نباشد ، معمولاً به تعویق خواهد افتاد.
جهت تماس و رزرو نوبت فرم را پر کنید
در چه شرایطی ام آر آی در دوران بارداری توصیه نمی شود؟
- اگر مادر دارای ایمپلنت های فلزی مثل ضربان ساز قلب (پیس میکر) ، مفصل مصنوعی ، دریچه قلب فلزی یا کلیپس های مغزی باشد ، این اسکن ممکن است برای او مناسب نباشد.
- برخی وسایل داخل بدن مثل دستگاه های کاشت حلزون گوش نیز می توانند با میدان مغناطیسی تداخل پیدا کنند.
- در صورتی که بیمار کلستروفوبیا (ترس از فضای بسته) داشته باشد ، ممکن است ورود به دستگاه برای او سخت باشد ، اما معمولاً با حمایت پرسنل ، ورود پا به جلو به داخل دستگاه یا مصرف داروی آرام بخش خفیف می توان این مشکل را برطرف کرد.
حالت های عملکرد دستگاه ام آر آی در بارداری
معمولاً برای زنان باردار از حالت Normal Operating Mode استفاده می شود تا گرمای بدن مادر و جنین افزایش نیابد و همچنین شدت صداها کمتر شود.
در برخی موارد که کیفیت تصاویر کافی نباشد ، نیاز است دستگاه روی حالت First Level Controlled Mode قرار بگیرد. این حالت نیز ایمن است و در بیماران غیر باردار بهطور معمول استفاده می شود ، اما ممکن است باعث کمی گرم شدن بدن شود. در چنین شرایطی ، رضایت آگاهانه مادر برای انجام ام آر آی در بارداری گرفته خواهد شد.
تزریق ماده حاجب (گادولینیوم) برای ام آر آی در دوره بارداری
گاهی پزشک برای وضوح بیشتر تصاویر ، نیاز به استفاده از ماده حاجب به نام گادولینیوم دارد. این ماده به طور کلی برای انجام ام آر آی در دوران بارداری توصیه نمی شود زیرا مطالعات نشان داده اند که احتمال خطر اندکی برای جنین وجود دارد. تنها در شرایطی که مزایای تشخیص بیشتر از خطر احتمالی باشد ، پزشک با کسب رضایت مادر اقدام به تزریق گادولینیوم می کند.
تفاوت ام آر آی با سایر روش های تصویربرداری در بارداری
- ام آر آی در مقایسه با سی تی اسکن (CT Scan): سی تی اسکن از اشعه ایکس استفاده می کند که می تواند برای جنین مضر باشد ، به خصوص در ماه های اول بارداری. اما ام آر آی بدون اشعه است و به همین دلیل ایمن تر از سی تی اسکن به شمار می رود.
- ام آر آی در مقایسه با سونوگرافی: سونوگرافی اولین و رایج ترین روش تصویربرداری در بارداری است و هیچ خطری ندارد. اما در مواردی که سونوگرافی نتواند اطلاعات کافی ارائه دهد ، پزشک امآرآی را توصیه می کند.
آمادگی برای ام آر آی در دوران بارداری
- بهتر است با لباس راحت و بدون زیپ یا دکمه فلزی به مرکز تصویربرداری مراجعه کنید.
- تمام زیورآلات و ساعت باید قبل از ورود به دستگاه خارج شوند.
- در بدو ورود ، یک پرسشنامه ایمنی به شما داده می شود تا درباره سابقه جراحی ها و ایمپلنت های احتمالی پاسخ دهید. سپس رادیوگرافر (کارشناس تصویربرداری) این اطلاعات را با شما مرور می کند.
آیا صدای بلند دستگاه ام آر آی برای گوش جنین مضر است؟
خیر. با وجود صدای زیاد دستگاه ، مطالعات نشان داده اند که صدا در رحم به طور قابل توجهی کاهش می یابد و آسیبی به شنوایی جنین وارد نمی شود.
بهترین زمان انجام ام آر آی در بارداری چه زمانی است؟
اگر امکان دارد ، پزشکان ترجیح می دهند پس از پایان سه ماهه اول ، یعنی از هفته ۱۴ به بعد ، ام آر آی در بارداری انجام شود ، مگر اینکه فوریت پزشکی وجود داشته باشد.
